فیلوجامعه‌شناسی


• بیانیه فیلوجامعه‌شناسی: در شرایطی كه نوعی تغییر بنیادین در جهان‌نگری انسان مدرن در حال روی دادن است، نظریه‌های جامعه‌شناسی و اصل جامعه‌شناسی اثباتی نیازمند تجدید نظر می‌نُماید؛ نوعی تجدید نظر اصولی در فلسفه علوم اجتماعی، و پیوند دادن این تجدید نظر با دستاوردهای جامعه‌شناسی تجربی لازم است.

• مقاومتی كه تا چندی پیش، بر سر راه این تحول در جامعه‌شناسی ایران به چشم می‌خورد، در سایر رشته‌های علوم اجتماعی و انسانی، همچون علوم سیاسی، تاریخ‌شناسی، جغرافیا، اقتصاد و روانشناسی مشهود نبود. در علوم سیاسی، موضوع فلسفه و اندیشه‌های سیاسی به عنوان بخش مهمی از نظریه سیاسی محسوب می‌شود و كمك زیادی به ادراكات تجربی ما از موضوعات سیاسی نموده است؛ موضوعاتی همچون قدرت، مشروعیت، فساد، عدالت، انصاف و…. همینطور در زمینه روانشناسی، ادراكات فلسفی در مورد آگاهی، خویشتن، ساختار روانی، و… نیز به كمك آمده‌اند. در زمینه سایر رشته‌های علوم انسانی، پایه، فنی و… نیز به همین ترتیب است.

ادامه مطلب...

نـ ̓ ̓ـقل‌تاریخی: فهرست‌نامزدهای‌جبهه‌متحدنیروهای‌انقلاب‌اسلامی‌برای‌انتخابات‌مهم‌شورای‌شهرتهران

فرستادن به ایمیل چاپ

”فهرست خدمت“ادامه مطلب...


۱. چمران مهدی/۴۱۷۲---۲. اقراریان مهدی/۱۸۲۸---۳. پیرهادی محسن/۲۷۷۵---۴. تقی پور انوری رضا/۲۸۶۴---۵. دبیر علیرضا/۴۸۹۴---۶. ذاکری هادی/۵۱۱۸---۷. راستگو الهه/۵۱۵۲---۸. ریاض سید علی/۵۶۲۵---۹. سروری پرویز/۵۸۱۵---۱۰. شاکری اقبال/۵۹۹۱---۱۱. شاکری مجتبی/۵۹۹۵---۱۲. شکیب حمزه/۶۲۲۵---۱۳. طلایی مرتضی/۶۷۶۲---۱۴. قاسمیان غلامرضا/۷۵۸۷---۱۵. قناعتی ابوالفضل/۷۶۷۴---۱۶. کاشانی حبیب/۷۸۲۴---۱۷. لاجوردی زهره سادات/۸۲۴۱---۱۸. ملکی جلال/۸۹۱۵---۱۹. ناصحی عبدالمقیم/۹۲۸۶---۲۰. نجفی سوده/۹۴۲۹---۲۱. نگاهداری بابک/۹۷۴۷

▀█▄ ۱. مهدی چمران

*حیطه تخصصی:

▬    کارشناسی ارشد معماری از دانشگاه تهران
*چکیده رزومه:
▬    ریاست شورای شهر تهران در دوره‌های دوم، سوم و چهارم، عضو هیأت علمی و ریاست دانشکده هنرهای زیبا دانشگاه تهران، رئیس شورای عالی استان‌ها

▀█▄ ۲. مهدی اقراریان
*حیطه تخصصی:
▬    دانشجوی دوره دکتری سیاست‌گذاری عمومی
*چکیده رزومه:
▬    فعال دانشجویی و مدرس دانشگاه، رئیس اندیشکده مطالعات راهبردی شهر اسلامی، رئیس هیأت مدیره مرکز مطالعاتی فرهنگی آفاق جهان

▀█▄ ۳. محسن پیرهادی
*حیطه تخصصی:
▬    دکتری روابط بین‌الملل
*چکیده رزومه:
▬    عضو هیأت رئیسه در دوره چهارم شورای اسلامی شهر تهران، مسئول سازمان بسیج شهرداری تهران، معاون فرهنگی و اجتماعی مناطق ۳ و ۷ تهران، مدیر امور بازرگانی شورای اصناف کشور، مدرس دانشگاه

▀█▄ ۴. رضا تقی پور انوری
*حیطه تخصصی:
▬    دکتری مدیریت پیشرفته دانشگاه بورژا فرانسه
*چکیده رزومه:
▬    عضو هیأت رئیسه و سخنگوی دوره چهارم شورای اسلامی شهر تهران، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، معاون وزیر و رئیس سازمان فضایی ایران، رئیس کمیته مدیریت شهری و امور شوراها مجمع تشخیص مصلحت نظام، مدیر نمونه ملی

▀█▄ ۵. علیرضا دبیر
*حیطه تخصصی:
▬    دکتری مدیریت بازرگانی دانشگاه شهید بهشتی
*چکیده رزومه:
▬    عضو دوره دوم، سوم و چهارم شورای شهر تهران، نایب رئیس کمیته ملی المپیک، عضو هیأت علمی دانشگاه علامه طباطبایی، رئیس کمیسیون برنامه و بودجه، قهرمان جهان و المپیک

▀█▄ ۶. هادی ذاکری
*حیطه تخصصی:
▬    کارشناسی ارشد حقوق قضایی
*چکیده رزومه:
▬    شهردار سابق منطقه ۱۳، قائم مقام معاونت منابع انسانی شهرداری تهران، مدیر امور شورایاری‌های شهرداری تهران، رئیس دبیرخانه مدیریت محلّه

▀█▄ ۷. الهه راستگو
*حیطه تخصصی:
▬    دکتری مدیریت استراتژیک
*چکیده رزومه:
▬    نماینده دوره چهارم شورای اسلامی شهر تهران، نماینده دوره پنجم مجلس شورای اسلامی، رئیس ستاد توان افزایی و حمایت از سازمان‌های مردم نهاد شهر تهران، مدیرکل اشتغال زنان وزارت کار و امور اجتماعی، مدرس نمونه مراکز تربیت معلم شهر تهران

▀█▄ ۸. سید علی ریاض
*حیطه تخصصی:
▬    دکترای دندانپزشکی دانشگاه تهران
*چکیده رزومه:
▬    نماینده مردم تهران در دوره هفتم مجلس شورای اسلامی، قائم مقام معاونت پارلمانی ریاست جمهوری، رئیس مرکز پزشکی حج و زیارت، عضو شورای عالی سازمان نظام پزشکی و معاون پارلمانی حقوقی سازمان، عضو شورای عالی هلال احمر و نماینده رئیس جمهور

▀█▄ ۹. پرویز سروری
*حیطه تخصصی:
▬    کارشناسی ارشد مدیریت
*چکیده رزومه:
▬    عضو دوره چهارم شورای اسلامی شهر تهران، ۸ سال نماینده مردم تهران، ری و شمیرانات در مجلس شورای اسلامی، رئیس کمیسیون نظارت و حقوقی دوره چهارم شورای شهر تهران، مدرس دانشگاه

▀█▄ ۱۰. اقبال شاکری
*حیطه تخصصی:
▬    دکتری مهندسی عمران، از دانشگاه منچستر انگلستان
*چکیده رزومه:
▬    عضو هیئت علمی مهندسی عمران دانشگاه صنعتی امیرکبیر، عضو دوره چهارم شورای اسلامی شهر تهران، رئیس کمیته عمران شورای اسلامی شهر تهران، رئیس هیأت مدیره انجمن مدیریت پروژه ایران، عضو کمیته مدیریت شهری مجمع تشخیص مصلحت نظام

▀█▄ ۱۱. مجتبی شاکری
*حیطه تخصصی:
▬    کارشناسی جامعه شناسی، کارشناسی ارشد مدیریت استراتژیک
*چکیده رزومه:
▬    عضو دوره چهارم شورای اسلامی شهر تهران، رئیس کمیته فرهنگی شورای اسلامی شهر، رئیس کمیسیون نام‌گذاری معابر و اماکن شورای شهر، مشاور رئیس بنیاد شهید و ایثارگران، مدیر دفتر هنر و ادبیات ایثار بنیاد جانبازان

▀█▄ ۱۲. حمزه شکیب
*حیطه تخصصی:
▬    پروفسور مهندسی عمران و مهندسی زلزله
*چکیده رزومه:
▬    استاد تمام و رئیس دانشکده عمران و محیط زیست دانشگاه تربیت مدرس، نماینده مردم در دومین و سومین دوره شورای اسلامی شهر تهران، رئیس کمیسیون عمرانی و توسعه شهری، عضو هیئت مدیره نظام مهندسی ساختمان استان تهران، مؤسس سازمان مدیریت بحران شهر تهران، رئیس مرکز سوانح طبیعی ایران (۱۳۷۴-۱۳۷۹)

▀█▄ ۱۳. مرتضی طلایی
*حیطه تخصصی:
▬    کارشناسی ارشد برنامه ریزی فرهنگی
*چکیده رزومه:
▬    رئیس پلیس تهران بزرگ، نائب رئیس شورای اسلامی شهر تهران، رئیس ستاد هماهنگی شورایاری‌ها

▀█▄ ۱۴. حجت الاسلام و المسلمین غلامرضا قاسمیان
*حیطه تخصصی:
▬    کارشناس مهندسی عمران از دانشگاه صنعتی شریف، کارشناس ارشد فلسفه و کلام اسلامی
*چکیده رزومه:، معاون پژوهش حوزه علمیه تهران، مدرس حوزه و دانشگاه، مدیر مدرسه علمیه مشکوة (طرح تحول نظام درس حوزه)، مسئول قرارگاه جهادی امام رضا (اردوهای جهادی و آسیب‌های اجتماعی شهر تهران)، عضو هیأت امنای بنیاد کرامت آستان قدس رضوی (اشتغال و محرومیت زدایی)، رئیس دانشکده جهادی امام رضا

▀█▄ ۱۵. ابوالفضل قناعتی
*حیطه تخصصی:
▬    کارشناس مدیریت بازرگانی
*چکیده رزومه:
▬    عضو دوره چهارم شورای اسلامی شهر تهران، عضو کمیسیون عمران شورا شورای اسلامی شهر تهران، مدیر عامل موسسه شهید همت قرارگاه سازندگی خاتم الأنبیا، عضو کمیته مدیریت یکپارچه مجمع تشخیص مصلحت نظام

▀█▄ ۱۶. حبیب کاشانی
*حیطه تخصصی:
▬    دانشجوی دوره دکتری حقوق بین‌الملل
*چکیده رزومه:
▬    عضو دوره‌های دوم، سوم و چهارم در شورای اسلامی شهر تهران، مدیرعامل باشگاه پرسپولیس (سه فصل قهرمانی)، معلم و مدرس دانشگاه

▀█▄ ۱۷. زهره سادات لاجوردی
*حیطه تخصصی:
▬    کارشناسی ارشد علوم قرآن و حدیث
*چکیده رزومه:
▬    عضو هیئت مؤسس انجمن همبستگی دختران جوان، مدیر فرهنگی مرکز امور زنان و خانواده ریاست جمهوری، رئیس هیأت مدیره انجمن حمایت از خانواده‌های قربانیان تروریسم، مدرس دانشگاه

▀█▄ ۱۸. جلال ملکی
*حیطه تخصصی:
▬    کارشناسی ارشد آتش نشانی
*چکیده رزومه:
▬    سخنگوی سازمان آتش نشانی شهر تهران، مشاور کمیته ایمنی شورای شهر

▀█▄ ۱۹. حجت الاسلام و المسلمین عبدالمقیم ناصحی
*حیطه تخصصی:
▬    دکتری حقوق عمومی
*چکیده رزومه:
▬    عضو دوره سوم و چهارم شورای اسلامی شهر تهران، رئیس مرکز فعالیت‌های دینی شهرداری تهران، رئیس کمیسیون فرهنگی و اجتماعی شورای شهر تهران

▀█▄ ۲۰. سوده نجفی
*حیطه تخصصی:
▬    کارشناسی ارشد مدیریت دولتی
*چکیده رزومه:
▬    فرزند شهید ترور (ناجا)، فعال اجتماعی و رسانه‌ای، مسئول کمیسیون پزشکی اداره کل درمان تأمین اجتماعی استان تهران، عضو شورای فرهنگی مدیریت درمان تهران

▀█▄ ۲۱. بابک نگاهداری
*حیطه تخصصی:
▬    دکتری حرفه‌ای پزشکی، و متخصص بیو تکنولوژی، کارشناسی ارشد جامعه شناسی
*چکیده رزومه:
▬    عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران، رئیس مرکز مطالعات و برنامه ریزی شهر تهران، عضو بنیاد ملی نخبگان، دبیر نقشه جامع علمی کشور، معاون شورای عالی انقلاب فرهنگی، مؤسس پارک فناوری شهر تهران
مأخذ:فارس
هو العلیم

آخرین بروز رسانی در چهارشنبه, 27 اردیبهشت 1396 ساعت 17:51

نـ ̓ ̓ـقل‌تاریخی:اثبات‌سرقت‌علمی‌درتزدکترای‌آقای‌حسن‌روحانی‌واحتمال‌بالای‌سرقت‌درتزارشد

فرستادن به ایمیل چاپ

گزارش ملی گروه حقیقت‌یاب دانشجویان داخل و خارج ایران؛ ادامه مطلب...فقط ایده‌ای برای تأمل بیشتر


▬    دانشجوی دکتری دانشگاه آیوا امریکا گفت: خوشحال نیستیم که سرقت علمی حسن روحانی در تز دکترای وی ثابت شده است، در بعضی از پاراگراف‌های رساله دکتری وی به طور کامل یک پاراگراف ۱۰ خطی کپی پیست شده و تنها چند کلمه تغییر یافته است.

▬    به گزارش خبرنگار گروه دانشگاه خبرگزاری فارس، کیوان ابراهیمی دانشجوی مقطع دکترای دانشگاه «آیوا» ی امریکا در نشست بررسی گزارش ملی گروه حقیقت‌یاب دانشجویان داخل و خارج ایران به صورت ویدئوکنفرانس در مورد این‌که چرا در روزهای نزدیک به انتخابات مدرک دکترای آقای روحانی بررسی شد، تصریح کرد: اصلاً خوشحال نیستیم که سرقت علمی آقای روحانی اثبات شد، چون ایشان الآن نماد کشور ایران در خارج از دید ملت‌ها و دولت‌ها هستند.

▬    وی ادامه داد: دوست داشتیم با فعالیتی که انجام می‌دهیم شبهات مدرک دکترای آقای روحانی برطرف شود، اما، چیزی که به آن رسیدیم، عکس آن بود. یکی از اعضای تیمی که تحقیقات را بر روی مدرک آقای رئیس‌جمهور انجام می‌داد، از سه سال پیش مکاتباتی با دانشگاه ایشان و خبرنگاران داشته است، اما، این دانشگاه گلاسکو تنها چکیده این تز را ارائه داده و متن کامل رساله را هیچ کجا منتشر نکرده است.
▬    ابراهیمی خاطرنشان کرد: در تز دکترای منتشرشده آقای روحانی تقریباً، ۱۳ مورد شبهه وجود دارد. تقریباً، از یک ماه پیش ما توانستیم متن کامل تز ایشان را پیدا کنیم. وقتی ما به صورت رندوم بخش‌هایی از تز را دیدیم، مشاهده کردیم در برخی از پاراگراف‌ها سرقت علمی رخ داده، یعنی، یک پاراگراف بزرگ ۱۰ خطی را کلاً کپی، پیست کردند و تنها دو، سه کلمه تغییرات داده‌اند.
▬    ابراهیمی ضمن تأکید بر این‌که در نگاه اول به تز دکترای آقای روحانی شک کرده بودیم، بیان داشت: ما همین‌جا اعلام آمادگی می‌کنیم، اگر شبهه‌ای به رساله دکتری یا پایان‌نامه ارشد هر یک از کاندیداهای ریاست جمهوری وجود دارد، در همین مدت کم بررسی خواهیم کرد، اما، به نظر می‌رسد شبهه‌ای که به تز دکترای آقای روحانی وجود دارد، جدی‌تر است.
▬    وی ادامه داد: ابتدا این شبهه را چند پیج دانشگاهی در داخل و خارج کشور مطرح کردند و ما با پیگیری این موضوع همان گونه که در زمان آقای کردان مدرک ایشان باعث شد یکسری از مدارک دانشگاهی و دانشگاه‌ها از بین برود و مسؤولان جرأت نکنند دنبال این‌گونه مدارک بروند، امیدوار هستیم این قضیه آقای روحانی که به مدرک تقلبی ایشان منجر شده است، سرآغازی باشد برای این‌که بساط پایان‌نامه‌نویسی پایان یابد.
▬    ابراهیمی تصریح کرد: مسأله دیگر این است که آقای روحانی با این کار خود دارد آبروی ایران را می‌برد. اگر هم ما این کار را انجام نمی‌دادیم، دیر یا زود این مسأله نمایان می‌شد. حوزه تأثیری که این کار آقای روحانی دارد باکار یک استاد ساده دانشگاه فرق می‌کند. امانتی که از ملت دست رئیس‌جمهور است بسیار مهم است.
▬    ابراهیمی با تأکید بر این‌که برای ما مهم نیست رئیس‌جمهور ما اصولگرا یا اصلاح‌طلب یا اعتدالی است، بیان داشت: فارغ از هر جناح‌بندی سیاسی، اخلاق علمی و انسانی حکم می‌کند که با قضیه منکر علمی برخورد شود.
▬    وی خاطرنشان کرد: بدتر از بی‌اخلاقی عملی اتفاق افتاده این است که ایشان در لباس اجتهاد این کار را انجام داده است. بسیاری بحث سرقت علمی را حرام می‌دانند که ایشان مرتکب این عمل شده است.
▬    ابراهیمی با اشاره به این‌که بخشی از تز دکتری آقای روحانی از روی کتاب «حکم ثانوی در تشریح اسلامی» ی آقای آیت‌الله علی‌اکبر کلانتری که خود نیز عضو مجلس خبرگان رهبری هستند، انجام‌شده است، گفت: به ما خبر رسید که تز آقای روحانی در مؤسسه «ایران داک» در ایران موجود است، اما، وقتی به آن مراجعه کردیم دیدیم به جای فایل تز ایشان، فایل دیگری قرارگرفته است.
▬    وی بیان داشت: متن تز دکترای آقای روحانی را با مشقت پیدا کردیم و امروز توانستیم به نتیجه قطعی برسیم که سرقت علمی در تز ایشان اتفاق افتاده است. ما حتماً می‌خواستیم این بحث سرقت علمی را قبل از انتخابات عنوان کنیم، چون اگر این احتمال مطرح می‌شد که آقای روحانی یک دوره دیگر ریاست جمهوری‌اش تمدید می‌شد و مدرک دکترایشان پس، گرفته می‌شد و همان اتفاقی که برای آقای کردان افتاد برای ایشان هم می‌افتاد، انتخاب، ما را بر آن داشت که قبل از انتخابات این مسائل را مطرح کنیم.
▬    ابراهیمی تأکید کرد: خیلی بهتر است که مملکت ۴ سال رئیس جمهوری را داشته باشد که سرقت علمی کرده تا این‌که ۸ سال یک فردی با این شرایط رئیس‌جمهور باشد.
▬    ابراهیمی ضمن اشاره به این‌که با وجود نرم‌افزارهای نظارتی تقریباً، سرقت‌های علمی در مدارک دانشگاهی در خارج از ایران بسیار غیرممکن است، اما، در مورد این‌که چرا مدرک آقای روحانی تابه‌امروز اثباتی بر وجود سرقت علمی در آن نبوده است، بیان داشت: با توجه به این‌که زمانی که آقای روحانی مدرک دکترای خود را از دانشگاه انگلیس گرفته‌اند، این نرم‌افزارها نبوده است.
▬    وی ادامه داد: رساله آقای روحانی در سال ۱۹۹۸ میلادی تدوین شده، بسیاری از منابع مورد استفاده در آن قدیمی بوده و در دیتابیس مورد استفاده نرم‌افزار موجود نبوده و ممکن است تیم بررسی نیز نتوانسته باشد در بررسی غیرماشینی برخی از آن‌ها را پیدا کند.
▬    ابراهیمی خاطرنشان کرد: در صفحه ۳۲ رسالت آقای روحانی اصل سند سرقتی علمی موجود است. هم‌چنین، فصل ۴ پایان‌نامه آقای روحانی را پاراگراف به پاراگراف بررسی کردیم. من با خود آقای کلانتری صحبت کردم، بخشی از کتاب ایشان در رساله آقای روحانی یافت می‌شود. آقای کلانتری نیز این سرقت علمی را تأیید می‌کند و از این قضیه ناراحت است و قرار است اقدامات قانونی را نیز انجام دهد.
▬    ابراهیمی گفت: خیلی دوست دارم زودتر نهادهای ذی‌ربط حکم این قضیه را اعلام کنند. در ترجمه انگلیسی از کتاب آیت‌الله کلانتری، پای افراد دیگری به جز آقای روحانی درمیان است و، حتی، ترجمه این کتاب نیز توسط آقای روحانی انجام نشده است. در نتیجه‌گیری این رسالت که در اصل باید نوشته خود آن فرد باشد، یک پاراگراف بلند از این نتیجه‌گیری از کتاب «احکام ثانویه» شهید مطهری است. همین اصل را آقای کلانتری در کتاب خود ثبت کرده و رفرنس داده‌اند، اما، آقای روحانی این پاراگراف را به نام خودشان آورده‌اند.
▬    وی با تأکید بر این‌که آقای روحانی، حتی، از کتاب شهید مطهری نیز سرقت علمی کرده است، اظهار داشت: ما در بررسی خود تنها تا فصل ۴ رساله ایشان اکتفا کردیم، چون مسأله سرقت علمی برای ما محرز شده است. بیش از ۷۰ درصد ترجمه تز دکترای آقای روحانی توسط یک فرد پاکستانی‌الاصل و ساکن نیویورک به نام شیخ محمد سرور که ترجمه قرآن انجام می‌دهد، ترجمه شده است.
▬    ابراهیمی ادامه داد: من شخصاً با این فرد پاکستانی صحبت کردم. این فرد اصلاً نمی‌دانسته متنی که ترجمه کرده، برای آقای کلانتری بوده است.
▬    ابراهیمی گفت: ما این کار را با همکاری تعدادی از دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران و با حمایت NGO ی دیده‌بان شفافیت و عدالت انجام داده‌ایم. ما به هیچ گروه و فردی وابسته نیستیم و، حتی، مدرک دکترای آقای احمد توکلی که این NGO را حمایت می‌کنند، بدون این‌که به ایشان بگوییم بررسی کردیم و موردی از سرقت علمی پیدا نکردیم. این پروژه کاملاً دانشجویی بوده است و نه سفارشی از جایی گرفتیم.
مأخذ:فارس
هو العلیم

آخرین بروز رسانی در چهارشنبه, 20 اردیبهشت 1396 ساعت 21:11

«آزاد شهر» علیه «۴ سال بد»

فرستادن به ایمیل چاپ

دکتر حامد حاجی‌حیدری؛ ادامه مطلب...فقط ایده‌ای برای تأمل بیشتر


▬    ”ایرانشهر آزادشهر“ ...

▬    معدنچیان «آزاد شهر»، مشت‌های گره کرده خویش را بر پیکر آن «پاترول سیاه» کوفتند، و گام‌های مستحکم ولی عزادار خود را بر شیشه‌های دودی «پاترول سیاه» نواختند. شدیدتر و صریح‌تر از این نمی‌شد از یک رئیس جمهور که «۴ سال» پیش از مردم مازندران رأی گرفت و دیگر پیدایش نشد استقبال کرد.

▬    معدنچیان «آزاد شهر» در یک رویارویی شدید و کم سابقه با رئیس جمهور که خیلی دیر به یاد مردم افتاد، صحنه‌هایی تکان دهنده را خلق کردند. هیچ کس از دیدن این صحنه‌ها که نمایانگر عمق فاجعه در زندگی این معدنچیان و تحقق وعده «بدان که دهان تو خرد خواهد شد» مجری مراسم روز کارگر در حضور رئیس جمهور بود، خرسند نمی‌شود؛ در این وانفسا، هر کس به فکر فرو می‌رود که این دولت در طول تنها «۴ سال» چه کرده است که تا این اندازه هدف تنفر مردم «آزاد شهر» واقع شده است؟ و باز سؤال این است که اگر کشور با همین‌ها، «۴ سال» دیگر ادامه دهد، چه خواهد شد؟
▬    این دولت «۴ ساله» به طرزی اسف‌بار، مردمی و «آزاد شهر»ی نبود؛ اگر ادب به خرج دهم و نگویم «ضد مردمی»، لااقل باید بگویم که دولتی «غیر مردمی» بود. آن‌ها خود را «حرفه»ای می‌پنداشتند و مردم را به سبیل تحقیر، «لبو فروش» و «راننده تاکسی» خطاب می‌کردند، و فراموش می‌نمودند که همین مردم از سر حکمت و فضیلت، آنان را بر مصدر امور نشاندند. آن‌ها فراموش کردند که لبوفروش و راننده تاکسی، حکیم و استادکار حرفه خویش است، و بهتر از یک انتلکتول خام دو تابعیتی که با گرین کارت بین موطن خویش و فرنگ سفیل و سرگردان است، می‌فهمند که در متن تاریخ این موطن چطور باید زندگی کرد.
▬    این دولت «۴ ساله» که اسیر انتلکتول خام و ناپخته اصلاح‌طلب و کارگزار بود، نتوانست بفهمد که چرا امام سید روح الله موسوی خمینی (ره)، با آن عظمت در دانش و حکمت، مردم و بویژه کوخ نشینان را بزرگ می‌داشت. جای بسی اسف و آه دارد که در همین دوره «۴ سال» اخیر، حرم آن امام کوخ‌نشینان به کاخی ناسزاوار تبدیل و افتتاح شد، طوری که برگزاری روز کارگر در آن شدیداً بی‌قواره می‌نمود. حال و هوای روز کارگر در حسینیه امام خمینی را با حال و هوای روز کارگر در حرم امام مقایسه کنید تا دریابید که چه ستمی بر امام کوخ‌نشینان در این کاخ رفته است. «۴ سال» بدی بود. «۴ سال»ی بود که پول‌های کارگران این کشور در «خانه کارگر» برای تبلیغات وسیع به نفع دولت کاخ‌نشینان صرف شد، در حالی که خود کارگران «خانه کارگر» به این راضی نبودند و در کنار اتوبوس‌هایی که آن‌ها را از خیابان وصال به حرم امام می‌بردند، بر ضد دولت کاخ‌نشینان شعار می‌دادند. «۴ سال» بدی بود. ای کاش که در تاریخ آتیه این ملت، دیگر تکرار نشود.
▬    «۴ سال» اخیر، صحنه فراموشی پندهای امام، آن هم به طرزی فاحش و موهن بود. از این «۴ سال»، خاطرات بدی در حافظه تاریخی این ملت خواهد ماند. این در حالی است که گروه روحانی-جهانگیری در مناظره دوم سعی کردند تا نشان دهند که جز خود آن‌ها، همه عقب‌گرد محسوب می‌شوند. آن‌ها همچون هر انتلکتول اصلاح‌طلب و کارگزار، برای اثبات بزرگی خویش راهی جز تحقیر دیگران نمی‌دیدند. حال، این دیگران، یک «لبوفروش» و «راننده تاکسی» و «آتش‌نشان» و «معدن‌چی» شریف باشند، یا رقیب سیاسی اعم از یک قاضی عالی‌رتبه که تنها پنج حکم مهم از امام خمینی (ره) در دست دارد و تولیت لیاقتمند آستان قدس رضوی است، یا شهردار کفایتمند تهران که مقایسه فاجعه پلاسکو و معدن به حد کافی برای ملت روشن کرد که ارزش‌های او در قیاس با این مدعیان تو خالی چیست. گروهک روحانی-جهانگیری، سایر نامزدهای انتخاباتی را تحقیر کردند، غافل از این که خود تحقیر شدند، حتی در چشم هواداران خودشان. از مناظره دوم بدین سو، شبکه‌های اجتماعی صحنه رویگردانی گسترده کسانی است که دیگر به هیچ سنخی نمی‌توانند به خود بقبولانند که این دولت، حتی پیشرفتی در اصلاحات و حتی کارگزار خوبی برای توسعه بوده است. این «۴ سال»، بیش از حد بد بود.
▬    «۴ سال» اخیر، اساس مزیت‌های سیاست این کشور را به عقب برگرداند. دولت روحانی-جهانگیری، لااقل از حیث معیارهای مردم‌سالاری دینی، نحو غم‌باری از ارتجاع محسوب می‌شود؛ آن‌ها مردم را از صحنه سیاست حذف کردند و دهان منتقدان را بسته که چه عرض کنم، «خرد کردند». آن‌ها مهم‌ترین برتری سیاست انقلابی ما را که رمز اصلی توان ملی ما بود از سیاست ما حذف کردند و این چنین بود که حتی دولت‌های ضعیف منطقه هم احساس کردند که می‌توانند روی دست این ملت بلند شوند، و به آن‌ها اهانت کنند.
▬    «۴ سال» بدی را گذراندیم. باید دست به دست هم دهیم، و تغییر را رقم بزنیم. همچون معدنچیان «آزاد شهر»، به خود جرأت بدهیم، و مشت بر پیکر «پاترول سیاه» بکوبیم. حال، برای تغییر این شرایط جریحه‌دار کننده چه باید بکنیم؟
▬    نخستین گام برای عبور از این «۴ سال» این است که بپذیریم که می‌شود از این وضع عبور کرد، و لزومی به استمرار این وضع نیست. همین اخیراً مردم فرانسه بر سر دولت اولاند از خیلی جهات شبیه این دولت بود، فریاد زدند و به آن‌ها فهماندند که دور دومی در کار نیست. لزومی به تکرار «۴ سال» و رسیدن به هشت سال نیست. ابداً نیست. اصلاً منظور اصلی قانون‌گذار این بوده است که سیاست کشور هر «۴ سال» یک بار چرخی بخورد. اگر خود ما با تغییر تعارف کردیم یا به آن جدی نگاه نکردیم، گذر از «۴ سال» بد، رقم نخواهد خورد. برای این منظور، احتیاج به هوشیاری و تذکر مستمر جان‌مایه‌های تغییر داریم که این به نوبه خود می‌تواند منجر به تغییرات و موقعیت‌های مطلوب آتی شود. کنار آمدن با هر گونه تغییر، قدری تلاطم‌زا هست، اما، برای ملتی که می‌خواهد در دنیای پیچیده امروز موفق باشد، این گام، امری اجتناب‌ناپذیر است.
▬    نکته بعد برای تغییر، تعهد است؛ وقتی تصمیم قطعی خود را برای مواجهه با یک تغییر گرفتیم و آن را باور کردیم، لازم است که برای نیل به آن هدف «مجاهده» کنیم، و مهم‌ترین دلالت این کلمه آن است که باید زندگی ما از ریل عادی و متعارف خود خارج شود. مجاهده با حرکت در مسیر معمول زندگی روزمره جور در نمی‌آید. ما باید جداً برای تغییر وقت بگذاریم. این تلاش متعهدانه یا همان «جهاد»، سخت‌ترین گام در مسیر کنار آمدن با هر نوع تغییری است و بدون آن، تغییر میسر نیست. در این وهله، شما دیگر در حال سبک و سنگین کردن نکات مثبت و منفی تصمیم خود نیستید، بلکه تصمیم قطعی خود را گرفته‌اید و فقط در فکر این هستید که به طور موفقیت آمیز به آن جامه عمل بپوشانید.
▬    نکته سوم این است که معمولاً تغییرات بزرگ و درست و حسابی بسیار پیچیده هستند، بدین معنا که رویارویی با بحران‌های ناشی از آن‌ها منوط به حل شبکه‌ای از مسائل است. دلیل این پیچیدگی هم آن است که معمولاً، عوامل بسیار متعددی در تغییرات دخیل هستند و هم‌چنین، این که مؤلفه‌های متعددی را برای سیر موفقیت‌آمیز تغییرات باید در نظر گرفت. به همین جهت، اکثر عاملیت‌های تحول اجتماعی و سیاسی در مواجهه با تغییرات دچار سردرگمی می‌شوند. بنا بر این، افراد ناخرسند از وضع موجود، معمولاً یکی از این دو راه را پیش می‌گیرند: یا کلاً از برخورد با تغییر اجتناب می‌کنند تا وضعیت سابق خود را حفظ کنند یا این‌که با ساده انگاری سعی می‌کنند که به جوانب صعب تغییر کمتر فکر کنند. هر دو این راه‌ها نادرست هستند. برای رسیدن به تغییر، باور و درک درست و نهایتاً حل مستمر مسائل لازم است. این، یعنی «رهبری» لازم است. یک رهبر حکیم و معنوی که شبکه‌ای از کارشناسان فنی را حول اهداف انسانی هماهنگ کند تا مسائل به نحو شبکه‌ای راه حل خود را بیابند.
▬    در گام چهارم باید تمامی آن عواملی را که موجد این وضع آشفته در مناسبات دولت-ملت و به تبع، بحران در کشور شده‌اند را طبقه‌بندی و اولویت‌بندی کنیم. هر چه آگاهی جمعی ما از این اولویت‌ها بیشتر باشد، احتمال وقوع «خلاقیت» در حل مسائل بهتر می‌شود. «خلاقیت» عامل اصلی موفقیت در سیر تغییرات است. خو کردن به مسیرهای از پیش پیموده شده، سم مهلکی برای حل مسائل در روزگار ماست، بویژه که این روزگار، کوران یک «ازجاکندگی تاریخی» است. منطق روزگار ما که هر سه سال یک بار با یک انقلاب ارتباطی روبرو می‌شود، خلاقیت روزمره را ایجاب می‌کند و دولت کهن‌سالان بیش از هر چیر با چنین منطقی «بود» که بیگانه «بود».
▬    نهایتاً این که برای تثبیت نتایج تغییر، باید موقعیتی را که پیش از تغییر داشتیم جز برای عبرت و حکمت به فراموشی بسپاریم تا جا برای درک موقعیت و شرایط جدید باز شود. مدام به گذشته بازگشتن و گور گذشته را گشودن، جز فساد و تعفن امروز، چیزی نمی‌افزاید. یکی از اشکالات این دولت، همین بود که مدام خود را با شکایت ملالت‌بار از دولت پیشین «سرگرم کرد»، به جای آن که در روزگار خود زندگی کند (توأم با اقتباس‌های آزاد از پایگاه تحلیلی اچ بی آر).
مأخذ:رسالت
هو العلیم

آخرین بروز رسانی در دوشنبه, 18 اردیبهشت 1396 ساعت 23:09

جمع‌بندی مناظره دوم انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۹۶

فرستادن به ایمیل چاپ

دکتر حامد حاجی‌حیدری؛ ادامه مطلب...فقط ایده‌ای برای تأمل بیشتر


▬    ابزار سنجش که در دست نداریم، ولی گمان می‌رود که دو پدیده مثبت و منفی این مناظره مهندس سید مصطفی میرسلیم و دکتر اسحاق جهانگیری بودند. در واقع هر دو به طرز معناداری با دور اول مناظرات مغایر بودند. هر قدر مهندس سید مصطفی میرسلیم درخشان ظاهر شد، دکتر اسحاق جهانگیری به رغم انتظار ضعیف خودنمایی کرد. بویژه این مهم بود که از روی متنی که چندان مناسب انشاء نشده بود قرائت کرد.

▬    از این قرار، گمان می‌رود که رتبه‌بندی عملکرد نامزدها در دور دوم مناظره (و نه رتبه‌بندی کل) به این ترتیب بود: ۱. مهندس سید مصطفی میرسلیم، ۲. دکتر محمد باقر قالیباف، ۳. آیت الله سید ابراهیم رئیسی، ۴. دکتر اسحاق جهانگیری، ۵. دکتر حسن روحانی، ۶. مهندس سید مصطفی هاشمی‌طبا.

▬    برداشت من این است که هراس از تکرار موقعیت اخلاقی آیت الله سید ابراهیم رئیسی در مناظره قبل، هم دکتر جهانگیری و هم دکتر حسن روحانی را محتاط کرده بود. تأثیر مهم مناظره دوم بر مناظره سوم این بود که الآن دیگر تیم دولت باید حرکات هر سه نامزد منصوب به جبهه مردمی را در محاسبات خود بگنجاند.
▬    در حین نگارش این جمع‌بندی، پخش مستند نخست دکتر حسن روحانی هم پایان یافته است؛ این مستند ابداً برای جلب آراء هدف دکتر روحانی مناسب نبود. تقریباً بدون موسیقی متن بود، و تقریباً یک نحو گزیده سخنرانی بود. گمان ندارم که در تاریخ فیلم‌های تبلیغات انتخاباتی، فیلمی تا این اندازه ضعیف تدارک شده باشد. در مجموع، واضح است که تیم انتخاباتی دولت، به طرز اسف‌باری ناکارآمد است.
هو العلیم

آخرین بروز رسانی در شنبه, 16 اردیبهشت 1396 ساعت 18:18

توافق اجتماعی بر سر تغییر دولت

فرستادن به ایمیل چاپ

دکتر حامد حاجی‌حیدری؛ ادامه مطلب...فقط ایده‌ای برای تأمل بیشتر


۱.    بی‌گمان، نفس حضور دکتر اسحاق جهانگیری در رقابت‌های انتخاباتی، لااقل یک پیام بی مناقشه و بحث ناپذیر دارد: این که دکتر حسن روحانی، در خلأ برنامه برای بهبود شرایط و مضایق کشور، برای انتخاب مجدد به مشکل حادی برخورده‌اند، که لازم شده است تا از «پوشش» یا هر چیز دیگری که اسمش را بگذاریم استفاده کنند. هیچ یک از رؤسای جمهور پیشین در این موقعیت قرار نگرفتند. حتی به خاطر ندارم که این اتفاق، نظیر تاریخی داشته باشد. دولت با این کار عجیب، عملاً به وضعیت بغرنج خود معترف گشته است. پس، باید برای تغییر کاری کرد.

۲.    یک حقیقت دیگر نیز قطعی و مناقشه ناپذیر است؛ این که کسی تردید ندارد که دکتر روحانی، نزد اکثریت مردم محبوب نیست. از شمار انبوه نظرسنجی‌ها، این معلوم است که سطح محبوبیت دکتر روحانی، در میان رأی دهندگان به پایین‌ترین سطوح قابل تصور رسیده است. چیزی قریب به یک نفر از هر پنج نفر یا خیلی دست بالا بگیریم یک و نیم نفر از پنج نفر! بنا بر این، لازم دیده شد که دکتر جهانگیری، به کمک دکتر روحانی بیاید، و در زمینه‌هایی مانند تخریب بی‌حساب و کتاب رقبا یا طرح آمار و ارقام یا «گریستن» گه گاه به او کمک کند، تا شاید رفع مخمصه گردد. این تلاش‌ها شکل زننده‌ای به خود گرفته است که زیبنده ملت ایران نیست. پس، باید برای تغییر کاری کرد.

۳.    چهار سال به سؤالات و مطالبات مردم پاسخ داده نشد، رئیس جمهور از مردم دوری گزید، منتقدان به هزار و یک وصف ناروا مانند «به جهنم» و «بی‌سواد» و «متوهم» و «بی کار» و «اهل عصر حجر» و «بی شناسنامه» و «افراد معدود که از جای معدود تغذیه می‌شوند» توصیف شدند، و «دلواپسی» جرم و فحش محسوب شد. رئیس جمهور دهان منتقدان را بست، حتی دهان کارگردان «فیلم تبلیغاتی پناه می‌برم از بستن دهان منتقدان». حال، امروز با گریستن ناجور دکتر اسحاق جهانگیری که اصلاً به ایشان نمی‌آید، کوشش می‌شود تا رئیس جمهور، هواخواه مردم و منتقدان قلمداد شود. معلوم است که سهل‌انگاری و بدکاری چهار ساله، در این چهار روز مانده به انتخابات اصلاح نمی‌شود. امروز کوشش می‌شود به جای عملکرد مردمی در یک دوره چهار ساله، یک «نمایش» در مفتضح کردن رقبای انتخاباتی، حلال مخمصه دولت «روحانی-جهانگیری» گردد، که نخواهد شد. امروز، مردم متوجه شده‌اند که نه تدبیری هست و نه امیدی در دو گانه «روحانی-جهانگیری»؛ دوگانه‌ای که امروز با شعار «اسحاق دوستت داریم» دانش‌آموزان کرمانی، به «جهانگیری-روحانی» تنزل یافته است. دولت «روحانی-جهانگیری»، تنها خواست یک جناح تشنه قدرت بود که چهار سال کشور را معطل کرد. البته تدابیر و امیدهایی در «برجام» و «طرح تحول سلامت» بود که دو وزیر آزرده سازنده آن‌ها از ماه‌ها قبل آواز ترک دولت سر داده‌اند، و بدین ترتیب معلوم شد که برای استمرار این دو مسیر خارجی و بهداشتی هم تغییر دولت لازم است. پس، باید کاری کرد.
۴.    آمدن دکتر اسحاق جهانگیری، اوضاع دکتر روحانی را خراب‌تر هم کرده است. به لحاظ فنی، یکی از تبعات ناخواسته به میدان آمدن دکتر اسحاق جهانگیری این است که شماری از رأی دهندگان را که از پرداخت «هزینه تصمیم‌گیری» جدید پس از یک دوره گریزان بودند، از موقعیت بی تصمیمی خارج کرده است. توضیح این که، در کشورهایی مانند ما که ریاست جمهوری دو دوره‌ای دارند، اغلب، اقشار متوسط شهری، تمایل دارند تا رئیس جمهور برای دور دوم برگزیده شود، تا تغییری در موقعیت‌ها و منافع روی ندهد. به این ترتیب، برخی دولت‌ها در آستانه انتخابات، سیاست‌های موقت اتخاذ می‌کنند که هدف آن‌ها، راضی نگه داشتن این اقشار به اصطلاح، «خاکستری» است. البته این دولت نیز چنین حرکات پوپولیستی را آشکارا و بی‌پرده و عوام‌فریب و موهن، ساز کرد، ولی مجموعه‌ای از رویدادها از عملکرد قویاً ضعیف دولت در طول چهار سال و حجم عظیم نارضایتی‌ها گرفته تا همین آمدن دکتر اسحاق جهانگیری شرایط را تغییر داد. هواداران پیشین دولت، امروز با تیپ ظاهراً آوانگارد دکتر اسحاق جهانگیری که موقتی و مقطعی در پیش گرفته شده است، متوجه ضعف‌های مفرط دکتر حسن روحانی و دو روز پیش همین آقای جهانگیری هم شده‌اند. حالا به نظر می‌رسد که آمدن دکتر جهانگیری البته در کنار نارضایتی‌ها و ظهور رقبای قابل و جدی، شمار بیش از پیشی از مردم را متقاعد کرده است که باید سمت و سوی دولت را تغییر دهند. پس، باید برای تغییر کاری کرد.
۵.    حال که فرصت و توافقی فراگیر برای تغییر مسیر حرکت دم و دستگاه اجرایی کشور هست، پرسشی که ذهن‌های تحلیل‌گر باید به آن پاسخ گویند این است که از یک موضع منطقی، چگونه باید مسیرها را تغییر دهیم؟ بسیاری از افراد از این شکایت می‌کنند که آن سیاست‌هایی را که می‌خواهند نمی‌بینند. مطالبات عمومی در زمینه‌هایی مانند اشتغال و مبارزه با فساد اداری و همچنین رونق اقتصادی و دفاع از منافع ملی در زمینه برجام و عربستان و مرزهای پاکستان، تدابیر منظم برای مقابله با حوادث غیرمترقبه و سوانح طبیعی و اختلال‌های محیط زیستی، و ... . این‌ها فهرستی از نارضایتی‌هاست. دلیل اصلی برآورده نشدن انتظارات مردم، «برنامه‌ریزی و اجرای ضعیف و نحیف» در سطح سازمان سیاسی است، که مقصری جز «روحانی-جهانگیری» ندارد.
۶.    هم منتقدان و هم هواداران پیشین دکتر حسن روحانی، در یک نقطه اشتراک دارند: این که دولت روحانی-جهانگیری در «برنامه‌ریزی و اجرا» فوق‌العاده ضعیف بود. آن‌ها کم و بیش، کشور را به شانس به ثمر نشستن برجام پیوند زدند و از برنامه‌ریزی منسجم در سایر بخش‌ها صرف‌نظر کردند. حتی امروز هم به نظر می‌رسد که آن‌ها هنوز هم برنامه مدون و جدی برای دگرگونی‌های اقتصادی گریزناپذیر ندارند. آن‌ها حل معضل بیکاری چهل درصدی فارغ التحصیلان دانشگاهی را بدون برنامه رها کرده‌اند و به رقبای خود که این اولویت نخست ملی را قابل حل می‌دانند، تنها شعار «نمی‌شود و نمی‌توانیم و نداریم» تحویل می‌دهند. خب؛ اغلب، «سهل»تر است (توجه کنید: نگفتم آسان‌تر است) که عوامل خارجی و «بدعهدی‌های برجامی» را مسؤول عدم موفقیت‌های اجرایی دولت کهن‌سالان بدانیم به جای آن که برای سیاست داخلی کمی زمان صرف کنیم نه این‌که فقط سیاست داخلی را بگذرانیم.
۷.    نیروهای مردمی که بیش از کهن‌سالان میلیاردر برای انقلاب خون دل خورده‌اند، روش دیگری را انتخاب کرده‌اند. آن‌ها در قبال آیندگان و گذشتگان و شهیدان و ایثارگران، احساس مسؤولیت تاریخی دارند و نمی‌توانند یلتسین‌وار بگویند: نمی‌شود و نمی‌توانیم و نداریم. آن‌ها می‌دانند که میراث شهدا را باید از این گردنه تاریخی عبور داد. باید «جهاد» کرد، و برای این «جهاد» باید چهار شعار مهم را بر تارک تابلوی حرکت ترسیم کرد:

*** شعار اول. کسانی که دائماً می‌گویند «نمی‌شود» را جدی نگیریم:
▬    برای مردان جهادگر و انقلابی، همواره، «فضای انتقادی» پر شور یک موهبت است، چرا که اساساً از متن چنین فضایی است که مردان با خودباوری جهادی و انقلابی متولد می‌شوند. بدون چنین فضایی، جهاد و انقلابی گری مرداب می‌شود و می‌خشکد. اما اگر انتهای انتقادها، یأس باشد و سیاهی باشد و نمی‌توانیم باشد، جلوی هر حرکتی را برای اصلاح، پیشاپیش می‌گیرد. این نحو انتقادها، که بیشتر شبیه «غر زدن» است، برای دستیابی به موفقیت در هر شرایطی مخرب هستند. حتی در مواقعی که واقعاً نمی‌شود و نمی‌توانیم، وجود کسانی که می‌گویند نمی‌شود و نمی‌توانیم، مفید و مثمر ثمر نیست، زیرا کسانی که به خداوند توکل دارند، لااقل ما را در مسیر نگه می‌دارند، و همین باعث می‌شود که نهایتاً از یک روزنه فرجی حاصل شود، ولی اگر نشستیم و کاری نکردیم، یا از آن بدتر، عقب نشستیم، نباید منتظر گشایشی هم باشیم، هرگز.

*** شعار دوم. به میان‌حالی و بی‌حالی راضی نشویم:
▬    ساختن تاریخ و وقوع اقدامات چشم‌گیر، درست در موقعیت ما که باید برای معضل حساس اشتغال فکری شود، با متوسط الحالی سازگار نخواهد بود. داستان مرگ و زندگی است و باید از سد محدودیت‌های امکانات بالقوه خود عبور کنیم. رضایت بسیاری از افراد در انجام کارهای «سهل» تأمین می‌شود، به جای آن‌که انرژی و فعالیت خود را صرف خلق یک رخداد تاریخ‌ساز و معنادار کنند؛ افرادی که چنین رویکرد انفعالی نسبت به رشد خود و اجتماع دارند، به همان سرنوشت شومی دچار خواهند شد که سیاستمدارانی که اجازه می‌دهند رقبا تقدیر آن‌ها و کشورشان را تعیین کنند به آن دچار می‌گردند. خوش‌اقبالی و بداقبالی برای همه اتفاق می‌افتد، این برنامه‌ریزی و اجراست که بازگشت به خوش‌اقبالی را تضمین می‌کند. باید به یاد داشته باشیم که بازی سیاست، فقط برای بازیکنان سخت‌کوش که از انرژی، هوش و خلاقیت خود برای تصمیم‌گیری و به دست گرفتن تقدیر بهره می‌برند، پاداش درخور به همراه دارد.

*** شعار سوم. برنامه برای آینده آرمانی:
▬    مع‌الأسف، در انتخابات جاری، به رغم انتخابات ۱۳۹۲، هیچ یک از طرف‌های انتخابات، برنامه‌ای مدون برای اداره کشور ارائه نداده‌اند. حتی نامزدهای دولتی هم که از تقدیم برنامه ششم به دولت استنکاف ورزیده‌اند، برای انتخابات نیز برنامه‌ای برای تغییر شرایط کشور ارائه نکرده‌اند. این در حالی است که عاملیت‌های تغییر اجتماعی باید همت خود را به بررسی جزئیات همه جنبه‌های سیاست آینده اختصاص دهند و بر مبنای آن برنامه‌ریزی مشخصی ارائه نمایند. حرکت درست، احتیاج به برنامه‌ریزی صحیح و دقیق دارد. برنامه‌ریزی درست، باید خاص و قابل اندازه‌گیری باشد. پس، در عین امیدواری و آرمان‌گرایی و تمرکز به هدف، باید واقعیت‌گرا هم بود. آینده و هدف، باید متضمن موضوعاتی باشد که با منابع و محدودیت‌های فعلی از لحاظ فیزیکی امکان‌پذیر گردد. واقع‌گرایی در نفس خود محدود کننده نیست، مع الوصف، فعالان سیاسی باید تمام خلاقیت خود را به کار بگیرند تا آینده الهام بخشی شکل یابد که در آن تمام فرصت‌ها و سرمایه‌ها به کار افتند. لازم است تا فیلترهایی ایجاد کنیم که از هدر رفت زمان و انرژی درباره موضوعات دست نیافتنی یا نامربوط جلوگیری گردد. این، خیلی مهم است.

*** شعار چهارم. باید از همه «ظرفیت»ها استفاده کرد:
▬    نهایتاً این که همه منابع و «ظرفیت»ها مهم هستند، بویژه در موقعیت بحرانی امروز جهان. می‌توان گفت که از زمان جنگ جهانی دوم تا کنون، هیچ گاه جهان تا این اندازه آشفته نبوده است. پس نمی‌توان از هیچ یک از مقدورات حل بحران‌های محیطی و داخلی غفلت کرد. خصوصاً، کشوری مانند ایران، انبانی از منابع تاریخی است، و باید از همه این منابع برای عبور از معضلات جهانی اقتصادی و دفاعی استفاده کرد، بویژه که این بحران اقتصادی و دفاعی، خصلتی عمیقاً اجتماعی دارد، چرا که آن مفهومی که امروز در میان تقریباً همه سیاستمداران دست به دست می‌شود، همان مفهوم «ظرفیت» است که چهار سال پیش توسط یکی از نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری به فراوانی استعمال می‌شد. ما عمیقاً احتیاج به یک پایه فرهنگی برای برنامه‌ریزی اقتصادی و سیاسی آینده داریم، چرا که به نظر می‌رسد «ظرفیت»های ناشی از برنامه‌های جهانی توسعه پر شده است و آن چه طی سال‌ها مغفول مانده، «ظرفیت»های کلان بومی است. این موضوع تفصیل بیشتری دارد که دیگر مجالی برای طرح آن نیست (توأم با اقتباس‌های آزاد از جیم کالینز، لوییس کارول، و شبکه تحلیل‌گران اچ بی آر).
مأخذ:رسالت
هو العلیم

آخرین بروز رسانی در جمعه, 15 اردیبهشت 1396 ساعت 20:39

پروتکل‌های انقلابی ماندن در مقیاس اجتماعی

فرستادن به ایمیل چاپ

دکتر حامد حاجی‌حیدری؛ ادامه مطلب...فقط ایده‌ای برای تأمل بیشتر


▀█▄ قضیه:

▬    بر کسی پوشیده نیست که اعمال تغییرات مبتکرانه در یک سیاست انقلابی که چهار دهه از نقطه آغاز آن گذشته است، امری دشوار، ولی لازم است. هر چه میزان موفقیت در چنین انقلابی بیشتر بوده باشد، مردان انقلابی و حتی نسل جانشین، کمتر به فکر تغییر و نوآوری سیستمی خواهند بود و ترجیح می‌دهند به جای اعمال دگرگونی خلاقانه، همان روندهای گذشته را استمرار ببخشند. بدین ترتیب، نهادهای انقلابی، به نهادهای بوروکراتیک آهنین تبدیل خواهند شد که نه برای اهداف ابتدایی خود، بلکه بیشتر برای بقای خودشان فعالیت می‌کنند. این چنین است که فلسفه تشکیل آن‌ها فراموش می‌شود، و مردم، رفته رفته حکمت عملکرد آن‌ها را درک نخواهند کرد. در این نهادهای بوروکراتیک، چرخش چندانی در زمینه ایده‌ها و نخبگان صورت نمی‌گیرد، و در این احوال، به سرعت، ناکارآمد و بی‌فایده به نظر خواهند رسید. در چنین شرایطی، سیاست انقلابی، دیگر شباهت چندانی به سیاست انقلابی واقعی که در تماس مستقیم با نیازهای غاطبه مردم است، نخواهد داشت.

▬    از این قرار است که نخبگان سیاسی انقلابی، باید از رکود بوروکراتیک در امور حذر کنند، و سعی نمایند تا هر اقدام سیاسی، مفهوم و تفسیری تاریخی، با خود حمل کند. برای این منظور، سه عامل کلیدی را می‌توان پیشنهاد داد که در شکل‌گیری یک سیاست انقلابی و به لحاظ تاریخی معنادار مؤثر است. یقیناً هیچ فرمول خاص و منحصر به فردی برای حفظ پویش انقلابی در جوامع گوناگون وجود ندارد، ولی اصول معناداری در حکمت اجتماعی و سیاسی هست که ثمربخشی این عوامل سه گانه را تصدیق می‌کند. در عین حال، هر محیط سیاسی با در نظر گرفتن شرایط اختصاصی خود از قبیل روابط و بافت داخلی، ظرفیت‌ها، فرهنگ، و مخاطرات و تهدیدها، باید این موتورهای سه گانه محرک پویش انقلابی را توش و توان ببخشد و بر شتاب آن‌ها بیفزاید.

▀█▄ ۱. طرح هدف‌گذاری‌های بلند و نوبه‌نو شونده در مقیاس اجتماعی
▬    یکی از وظایف و تکالیف نخبگان سیاسی، ترسیم و معنادار ساختن «اهداف در مقیاس کلان اجتماعی» است. انبانی از مهارت‌ها لازم هستند تا بشود این تکلیف را به درستی انجام داد. تبحر در ادبیات، تاریخ‌شناسی، حکمت، جامعه‌شناسی، سیاست‌شناسی، و ارتباط‌شناسی، مهارت‌های مهمی هستند که نخبه سیاسی باید برای انجام این تکلیف داشته باشد. اگر سیاست یک کشور در هر مقطعی از تاریخ خود، از سیاستمدارانی با این مهارت‌ها و با عزم تاریخ‌سازی انقلابی بهره‌مند شود، می‌تواند وارد فرآیندهای ریشه‌ای دگرگونی گردد و بدین سان سرزندگی خود را بر ورای تحولات زمانه حفظ کند. هنگامی‌که جان اف. کندی ابررئیس‌جمهور وقت امریکا در سال ۱۹۶۲، دستیابی به کره ماه در طول یک دهه را به عنوان هدف آتی کشورش ترسیم کرد، انگیزه امریکایی‌ها برای دستیابی به این سطح دور از ذهن از فناوری را آن چنان برانگیخت که تا چند دهه بعد نیز فروکش نکرد و حتی هنوز هم این انگیزه سرد نشده است. تبیین یک چشم‌انداز از آینده دور به عنوان تسهیل کننده مجاهدت‌ها، فعالیت‌های کنونی را در جهت دستیابی به آن اهداف شتاب می‌بخشد.
▬    این اهداف، باید آن قدر گسترده و بلند نظرانه باشند تا بتوانند مردم و نیروهای فعال سیاسی کشور را ترغیب به تأمل و جد و جهد در جهت خود کند، چرا که بر اساس تجربه، چنان چه هدف‌گذاری‌ها محدود به برنامه‌های با ریسک کم شوند، تحرک گسترده‌ای در مقیاس اجتماعی رقم نخواهد خورد و نتایج مورد نظر از یک برنامه توسعه واقعی حاصل نخواهد گردید.
▬    مطلب دیگر آن که اصلاً نباید از بیان مجدد این اهداف بلند، ترس و تعارف به خود راه داد، چرا که این تکرار، به سیاست کشور کمک می‌کند تا با ترکیبی از اهداف بلندپروازانه و ارزیابی‌های روزآمد از این اهداف، استراتژی‌های مناسب واقعی از رشد تدوین کند. نکته افزوده دیگر این است که خروج اهداف از حالت کیفی به کمی یا ملموس، در جهت تدوین استراتژی‌ها و برانگیختن نیروهای عمل کننده به پیروی از این استراتژی‌ها، در کسب اعتماد عمومی نسبت به کارآیی این نوآوری‌ها مؤثر است. در صورت عدم تدوین این زیرمجموعه‌های استراتژیک عینی‌ساز، با کاهش ریسک‌پذیری مواجه خواهیم شد، و نیروهای سیاسی از اقدامات مناسب جهت دستیابی به اهداف سند چشم‌انداز خودداری خواهند کرد، یا برای شانه خالی کردن از بار وظایف، دسترسی به اهداف را جزئی از وظایف سایر مجموعه‌ها قلمداد می‌کنند. بدین ترتیب، از وظایف نخبگان ارشد سیاسی است که روند تبدیل اهداف به استراتژی‌ها را تا آخر پیگیری کنند.

▀█▄ ۲. انتخاب هدف‌ها در مقیاس اجتماعی
▬    ایده‌های نو و خلاقانه‌ای که در مقیاس اجتماعی مجال طرح و استقبال داشته باشند، باید در یک فرآیند پیچیده «بالا بیایند». معمولاً ایده‌های نوآورانه در یک جامعه عمیقاً نخبه‌پرور، مانند جامعه ایرانی، گران‌قدرتر از آن هستند که بتوان روی آن‌ها به سهولت ارزش گذاشت؛ بدین ترتیب، معمولاً، مشکل اصلی، رقابت ایده‌های بهتر و «انتخاب اجتماعی» مناسب از میان ایده‌های ناب برای «تمرکز در مقیاس اجتماعی» است. اغلب، وقفه‌ها یا ناپیوستگی‌های ناشی از این رقابت‌ها، در تعارض با شتاب لازم برای حفظ انرژی انقلابی جامعه قرار می‌گیرند. در این شرایط، نخبگان سیاسی بسیار وسوسه می‌شوند تا ایده‌های «خوب» از دیدگاه خودشان را به قیمت اعمال «مقطعی» استبداد پیش ببرند؛ و استبداد، همواره خصم هر نحو روحیه انقلابی خواهد بود. نکته مهم این است که نخبگان انقلابی باید همواره مردم را در تصمیم‌گیری راجع به اهداف بلند درگیر کنند، نه آن که بکوشند ارزش‌ها را از موضع بالا به مردم تحمیل نمایند. اگر مردم درگیر نشوند، بوروکراسی‌ها کوشش خواهند کرد تا منطق خود را پیش ببرند، و در این وانفسا، آن چه از دست می‌رود «روحیه انقلابی» مردم است. مردم، میدان را ترک خواهند کرد و خود را درگیر روندی که درک نمی‌کنند، نخواهند نمود.
▬    بنا بر این، برای اطمینان از حفظ انرژی انقلابی در جامعه، باید به جای حذف ریسک انتخاب‌های مردم، به دنبال راهی برای تفاهم فرهنگی بر سر انتخاب‌ها گشت؛ این، مسیری است که معمولاً پیشوایان بزرگ بر می‌گزینند. آن‌ها مدام در میان مردم حاضر می‌شوند و مسائل را با آنان مطرح می‌کنند، و گوش خود را به تکبیرهای آن‌ها می‌سپارند تا بدین ترتیب، انتخاب‌های برتر را بشناسند و در عین حال جهت بدهند.
▬    از آنجا که هیچ کس نمی‌داند نوآوری‌های سیاسی ابرارزشمند، دقیقاً چه زمانی و چگونه اتفاق خواهند افتاد، نخبگان سیاسی ارشد، باید مدام در پی ایجاد روندها و ساز و کارهای خلاق برای طرح افکار و ایده‌ها و کنش‌های سیاسی باشند. آن‌ها باید مدام، و به هر بهانه‌ای مردم را به میان صحنه فرا بخوانند و این میسر نمی‌شود، مگر آن که نخبگان سیاسی ارشد، در زمینه تعامل با مردم خود از یک تبحر تاریخی و فرهنگی عمیق و پخته بهره‌مند باشند. نخبگان فرهیخته و تاریخ‌چشیده، مردم را ساده و بی‌واسطه مورد خطاب قرار می‌دهند و آن‌ها را برای انجام انتخاب‌های از لحاظ تاریخی معنادار، به مرکز حوادث فرا می‌خوانند. در عین حال، ساز و کارها و لشکری از نیروهای فعال فکری و سیاسی را به همراه خود دارند تا دیدگاه‌های خلاق حسی و کلی مردم را به بررسی‌های دقیق و موشکافانه تبدیل کنند، و از آن‌ها سیاست‌هایی با مآل‌اندیشی کافی بسازند.

▀█▄ ۳. پی بردن و بصیرت یافتن در مقیاس اجتماعی
▬    هر نوآوری و خلاقیتی در روند انقلابی جامعه، مستلزم دستیابی به بینش و نگاهی متفاوت و مسؤولانه به امور و باور به توان تعیین مسیر تاریخ از جانب انسان مسؤول است. مردم باید به چنین بصیرتی دست یابند. این نگاه می‌تواند موجب تهییج و برانگیختن مردم شده، و به نوبه خود، ایده‌ها و خط‌مشی‌های سیاسی جدیدی را برانگیزد که توان انسانی را به موانع فائق آورد؛ اما، چگونه می‌توان به این بصیرت و آگاهی دست یافت؟
▬    برای این منظور، سیاستمداران ارشد انقلابی باید خطوط ربط یک مثلث را تضمین کنند تا بصیرت انقلابی و باور به توان اعمال تغییرات مثبت تاریخی زنده بماند: (۱) اهداف ارزشمند و دارای معنا و طنین تاریخی، (۲) ابزار و امکانات برای نقش‌آفرینی مردم، و (۳) الگوی عملی و عملیاتی که در آن تکالیف عاملیت‌ها به خوبی روشن شده باشد. همه نوآوری‌ها و رویکردهای انقلابی موفق، با اتحاد و تلفیقی از مثلث مذکور حاصل شده‌اند، و با شناسایی، پیگیری و ترکیب مناسب آن‌ها، امید به موفقیت در میان ابنای ملت پرورش می‌یابد. اگر نخبگان سیاسی بتوانند نکات کلیدی که مردم را دل‌مشغول خود کرده است را شناسایی کنند، و هم‌زمان با آن، ارتباطات و نفوذ خود را برای تأمین مقدورات حضور مردم برای طرح و پیگیری این دل‌مشغولی‌ها روزآمد سازند، و در عین حال، حکمت و تبحر عملی برای ارائه یک بینش اخلاقی منصفانه جهت تعیین مسؤولیت‌های فرد فرد ملت ارائه نمایند، در این صورت، پاداش مناسبی در انتظار آن‌ها و فرد فرد ملت خواهد بود (توأم با اقتباس‌هایی از اریک راث، ناتان مرستن، و مارک دو ژانگ).
مأخذ:همشهری ماه
هو العلیم

آخرین بروز رسانی در سه شنبه, 12 اردیبهشت 1396 ساعت 23:44

تزهایی در توضیح ابعاد مدیریت ”فرهنگی-جهادی“

فرستادن به ایمیل چاپ

دکتر حامد حاجی‌حیدری؛ادامه مطلب... فقط ایده‌ای برای تأمل بیشتر


▬    تز اول. بی‌گمان، از دیدگاه تحلیل‌گران امروز دنیای سیاست، مهم‌ترین مفهوم سیاسی اسلام، مفهوم «جهاد» است. اهمیت سیاسی این مفهوم، از آن بابت نیز هست که این سازه تئوریک، برای ترسیم خط حایلی میان بنیادگرایی شیعی و بنیادگرایی سلفی نیز دیدگاه مناسبی به دست می‌دهد. در واقع، مفهوم «جهاد»، در دیدگاه بنیادگرایی شیعی، همواره یک مفهوم عمیقاً فرهنگی بوده است، در حالی که برای بنیادگرایان سلفی، رنگ خشن و نظامی و کشورگشا به خود گرفته است.

▬    تز دوم. از این قرار است که معنای «جهاد» در یک مقیاس جهانی، در علوم سیاسی و اجتماعی امروز، یک مفهوم بسیار مهم و تعیین کننده است. به باور من، مهم‌ترین جمله آیت الله سید علی حسینی خامنه‌ای، مقام معظم رهبری، که سبک رهبری سیاسی و معنوی ایشان را نیز بوضوح توضیح می‌دهد، اشاره به «جهاد» دارد؛ این جمله که: ”بنده بیشترِ سنگینی بارم این است که نگاه کنم ببینم کجا شعله‌ی جهاد در حال فروکش کردن است و به کمک پروردگار نگذارم“ (۲۰/۳/۱۳۷۵، بیانات در دیدار فرماندهان لشکر ۲۷ محمد رسول‌الله ص). حفظ «جهاد»، مهم‌ترین وزن و جد و جهد یک رهبر شاخص در بنیادگرایی اسلامی شیعی را می‌سازد؛ و نکته بعد این است که «جهاد» یک مفهوم عمیقاً فرهنگی است. ایشان در همان ابرسخنرانی در سال ۱۳۷۵، مفهوم جهاد را این‌چنین تعریف فرموده‌اند: «یکی از نکات برجسته در فرهنگ اسلامی، که مصداق‌های بارزش، بیشتر در تاریخ صدر اسلام و کمتر در طول زمان دیده می‌شود، فرهنگ رزمندگی و جهاد است. جهاد هم فقط به معنای حضور در میدان جنگ نیست؛ زیرا هر گونه تلاش در مقابله با دشمن، می‌تواند جهاد تلقّی شود. البته بعضی ممکن است کاری انجام دهند و زحمت هم بکشند و از آن، تعبیر به جهاد کنند. اما این تعبیر، درست نیست. چون یک شرط جهاد، این است که در مقابله با دشمن باشد. این مقابله، یک وقت در میدان جنگِ مسلحانه است که جهاد رزمی نام دارد؛ یک وقت در میدان سیاست است که جهاد سیاسی نامیده می‌شود؛ یک وقت هم در میدان مسائل فرهنگی است که به جهاد فرهنگی تعبیر می‌شود و یک وقت در میدان سازندگی است که به آن جهاد سازندگی اطلاق می‌گردد. البته جهاد، با عنوان‌های دیگر و در میدان‌های دیگر هم هست. پس، شرط اوّلِ جهاد این است که در آن، تلاش و کوشش باشد و شرط دومش این‌که، در مقابل دشمن صورت گیرد».

▬    تز سوم. تمایز معنوی مفهوم «جهاد» میان بنیادگرایی اسلامی شیعی و سلفی، در میراث امام سید روح الله موسوی خمینی (ره) نیز با تأکید به مفهوم «جهاد اکبر» مشهود است. با این ابرام که جهاد مسلک سازندگی معنوی انسان است، نه قتل عام خونین انسان‌ها. در تلقی امام خمینی (ره)، «اساساً اسلام براى سازندگى آمده است. و نظر اسلام به ساختن انسان است. جهاد براى سازندگى. سازندگى انسان خودش را، مقدّم بر همه جهادهاست. اين است كه رسول اكرم ”جهاد اكبر“ فرموده‏اند -كافى، ج ۵، ص ۱۲. ر. ك: شرح چهل حديث، امام خمينى، حديث اول. جهادى بس بزرگ است و مشكل. و همه فضیلت‌ها دنبال آن ”جهاد“ است. ”جهاد اكبر“ است؛ جهادى است كه با نفْس طاغوتى خودش انسان انجام مى‏دهد» (صحيفه امام، ج.‏۸، ص.۳۰۰، زمان: ۵ تير ۱۳۵۸، سخنرانى در جمع دانشجويان دانشگاه صنعتى اصفهان، با عنوان «اسلام، دين سازندگى»). اصل «جهاد» در تلقی امام خمینی (ره)، به عنوان پیش شرط «جهاد متکی بر حدید»، همین مضمون عمیقاً فرهنگی، «جهاد اکبر» است. این، یک خط حائل مهم، میان مفهوم «جهاد» در بنیادگرایی شیعی و سلفی است.
▬    تز چهارم. مفهوم اخیرتر «مدیریت جهادی» را باید به اتکاء این برداشت اصولی از «جهاد» نزد دو رهبر بنیان‌گذار بنیادگرایی شیعی، یعنی امام خمینی (ره) و آیت الله خامنه‌ای درک کرد. در واقع، «مدیریت جهادی»، که خود را بویژه در عملکردهای انقلاب اسلامی طی نبرد هشت ساله به خوبی نشان می‌دهد، نشان‌گر تمایز مهمی میان یک «شیوه بوروکراتیک» و «شیوه فرهنگی-جهادی» بوده است. در «شیوه بوروکراتیک»، نحوی انتظام از بالا به پایین، خواهان انضباط کامل شهروندان تحت فرمان یک بوروکراسی آهنین است. در مقابل، «روش بوروکراتیک»، در «شیوه فرهنگی-جهادی»، «ارزش»های متعالی جمع یا هنگ است که جمع را با نرمی و تدریج، اما مؤثر و کوبنده، به هماهنگی در مقابل «دشمن» به پیش می‌راند. نظم اجتماعی، در این شیوه، از طریق اتحاد فرهنگی در مقابل «دشمن» به دست می‌آید. در این معنا، وزن واژه «فرهنگ» به پیشوند «فر» بار شده است که به معنای «پیش»، «به سوی پیش»، و «به پیش» است و اشاره مستقیم به «ارزش»ها دارد. بدین ترتیب، در اصطلاح و عبارت، نهایتاً، «فرهنگ» به «ارزش»ها و قواعد پیشران جامعه اطلاق می‌شود، و «مدیریت فرهنگی-جهادی» با توش و توان «ارزش‌ها» است که حرکت می‌کند.
▬    تز پنجم. میراث نهادی انقلاب اسلامی ایران، برآور نحوی عبور از این دو گانه مفهومی بوده است، به نحوی که «شیوه فرهنگی-جهادی» در همه موقعیت‌ها جای شیوه «بوروکراتیک» را می‌گیرد، حتی در موقعیت‌هایی که همه به فکر اعمال بوروکراتیک و آهنین نظم هستند؛ یعنی زمان جنگ. انقلاب اسلامی، صحنه قدرت و اهمیت «فرهنگ» است. در این انقلاب، با شکل‌گیری یک نهاد دفاعی عقیدتی که از همان ابتدا، پسوند «نامنظم» به معنای «غیر آرتشی» (با تأکید بر مد الف) را در پس گروهی از نیروهای مدافع داشت، عملکرد «شیوه فرهنگی» را حتی در موقعیت‌های بحرانی، و حتی، جنگ حائلی مانند نبرد کوبنده هشت ساله نشان داد. از این زاویه دید، انقلابی‌ترین نهاد انقلاب اسلامی، بی‌گمان نیروی مقاومت بسیج هشتاد میلیونی است. این نهاد، بوضوح نوع نگاه انقلاب اسلامی به قدرت سیاسی را نشان می‌دهد. سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و بویژه نیروی مقاومت بسیج، اتکاء اندکی به «نظم بوروکراتیک»، و اتکال بیشتری به قدرت و توش و توان «عقیدتی» دارد. در واقع، قدرت این نیروی دفاعی، از ابتدا، بر مبنای یک پایه «فرهنگی-جهادی» بنا شده است. این که عملکردهای این نیروی دفاعی از بدو تأسیس تا کنون برای نیروهای متخاصم همواره گیج کننده بوده است، به این عامل مهم باز می‌گردد. از این قرار است که مفهوم «سیاست» و «قانون» در جمهوری اسلامی، همواره، مفهوم ویژه‌ای است که بار نیرومند «فرهنگی-جهادی» دارد، و بر یک مبنا و پایه عقیدتی استوار است.
▬    تز ششم. راه‌اندازی یک «جریان سازمانی فرهنگی-جهادی» همواره دشوارتر از یک «سازمان‌دهی آهنین بوروکراتیک» است، چرا که مبتنی بر همفکری و اقناع و اتحاد عقیدتی در ارزش‌های پیشرو خواهد بود، و این اتحاد عقیدتی همیشه به سهولت به دست نمی‌آید و نیاز به «کار فرهنگی» دارد. ولی وقتی ارابه «سازمان فرهنگی-جهادی» به حرکت در می‌آید، نوعی از سازمان چابک را رقم می‌زند که آهنگ حرکت آن، چندین برابر شتابناک‌تر و مؤثرتر و پرنفوذتر و کارآمدتر از یک «سازمان آهنین بوروکراتیک» است، سرّ و دلیل آن هم این که امروز، سازمان‌دهی و مدیریت، مبتنی بر مفهوم مهم «نوآوری» گردیده است؛ وقتی فرض ما در مورد سازمان، «انسانی» است نه «ماشینی»، فرآیندهای «نوآوری»، به جای آن که تنها در تارک سازمان متمرکز باشد و سایر اجزاء سازمان تنها مجری و عمل کننده باشند، در سر تا سر سازمان منتشر است. بدین ترتیب، هر یک از عاملیت‌های سازمان، در جای خود، مشغول نوآوری در شیوه‌ها و عملکردهاست، و این، سرزندگی، پختگی، و چابکی قابل ملاحظه‌ای به سازمان می‌بخشد.
▬    تز هفتم. امروزه، پیشرانی یک «کشور نوآور»، به هیچ عنوان، ساده نیست. برای تحریک و برانگیختن «نوآوری» در یک کشور، با طیف متنوعی از موانع از درون و بیرون کشور، و آن‌چه نوآوری را در مسیری قرار می‌دهد که خودش را تقویت کند، مواجه خواهیم شد، و فایق آمدن به این موانع، نیاز به آن دارد که یک تصمیم‌سازی منتشر و در عین حال همگرا در همه عاملیت‌های سازمان، با تشخیص محلی و بهنگام، موانع را از جلوی پای سازمان بردارد، و این با مدیریت بوروکراتیک میسر نیست. سطح مناسب و مهمی از انعطاف نیاز است که در عین حال، جهت‌گیری‌های کلی را نیز یادآوری کند. از این قرار، باید به مدیریت «فرهنگی-جهادی» به مثابه یک «فضای تنفسی نوآوری» نگاه کرد؛ یک «فضای تنفسی نوآوری» که افراد با تنفس در آن، به تشخیص و تحلیل و نوآوری برای برداشتن موانع اعمال مدیریت جهادی برانگیخته می‌شوند. با این فرض است که مهم‌ترین وظیفه «رهبری»، این خواهد بود که «فضای تنفسی نوآوری» را با مدیریت انسانی و اقناع گسترده زنده نگه دارد؛ این که «نگاه کند و ببیند کجا شعله‌ی جهاد در حال فروکش کردن است و به کمک پروردگار نگذارد».
▬    تز هشتم. «فضای تنفسی نوآوری» شامل مجموع همه طرف‌ها و شرکای کنش اجتماعی است و با کوتاه نظری نمی‌سازد. در پیشرانی بوروکراتیک کشور، به فرآیندهای تصمیم‌گیری و اجرا، به مثابه توسعه یک‌باره ایده و خط‌مشی سیاسی از بالا به پایین نگاه می‌کنند. این، در حالی است که در یک سازمان‌دهی چابک که در خور سیاست عمیقاً تحول یابنده امروز است، تلاش‌های نوآورانه منحصراً بر آینده و ایده و خط‌مشی سیاسی بعدی تمرکز دارند و باید داشته باشند. از این دیدگاه، ایجاد یک مسیر نوآورانه مستلزم فرآیندهای وسیع و انتشاریافته‌ای است که طی آن، ایده‌ها در هر نقطه‌ای مجال طرح می‌یابند، به رسمیت شناخته می‌شوند، امتحان می‌شوند، به سمت اجرا می‌روند، بازخورد می‌گیرند، تصحیح می‌شوند و نهایتاً به فرمول‌های عملیاتی در سر تا سر  کشور بدل می‌گردند، و بدون توقف، به سمت مسیرهای آینده معطوف می‌شوند، و نقش «رهبری» این است که همه تلاش‌ها را به سمت هدف معنوی معطوف دارد، و در عین حال، «ببیند کجا شعله‌ی جهاد در حال فروکش کردن است و به کمک پروردگار نگذارد».
▬    تز آخر. هنگامی که فرد فرد ملت، در جست و جوی کشف راه‌های جدید و محلی برای افزودن ارزش به «فضای تنفسی نوآوری در کشور» می‌گردند، همه چیز به طور پیوسته استمرار می‌یابد. در این صورت، «شکست‌ها» هم به اطلاعات تبدیل می‌شوند و ارزش خاص خود را به عنوان دستمایه گام‌های آینده پیدا می‌کنند. در یک سازمان ملی فعال، که همه چیز دارای بازخورد است، حتی ارزش ادغام شده در شکست‌ها هم درک می‌شود. محدودیت‌ها و شکست‌ها بینش عظیمی به مردم می‌دهند و دور جدیدی از نوآوری را ایجاد می‌کنند. این، مزیت مدیریت فرهنگی-جهادی یک اجتماع است؛ این که همه چیز متکی بر بینش‌هاست، و زمانی که به طور مداوم، بینش‌ها را به کار می‌بریم، «نوآوری» نیز پیوسته می‌شود. بازخورد به عنوان یک داده برای فرآیند ایده سازی بعدی عمل می‌کند. توسعه چابک، به صورت مرحله به مرحله و تکاملی تحویل ملت می‌شود و مردم با ارتباط‌های تنگاتنگ و متقابل با یکدیگر، سطح بالایی از رضایت جمعی را تجربه خواهند کرد (توأم با اقتباس‌های آزاد از فیلیپ هاروات).
مأخذ:همشهری ماه
هو العلیم

آخرین بروز رسانی در سه شنبه, 12 اردیبهشت 1396 ساعت 23:43

جامعه‌ای تشنه ”ابرسیاستمدار“

فرستادن به ایمیل چاپ

دکتر حامد حاجی‌حیدری؛ ادامه مطلب...فقط ایده‌ای برای تأمل بیشتر


▀█▄ قضیه

▬    دولتی که «اعتدال» را به «متوسط الحالی» و «بی حالی» تأویل برده است، آشکارا به نقطه ”نمی‌شود“ و ”نداریم“ و ”نمی‌توانیم“ رسیده است، و حتی آن چنان سر در گم و سرسام زده می‌نماید که این سه شعار ضد انتخاباتی را با شعارهای انتخاباتی اشتباه گرفته است، و آن‌ها را مدام و به صد زبان تکرار می‌کند: ”نمی‌شود“ و ”نداریم“ و ”نمی‌توانیم“.

▬    حال، پرسش اصلی انتخابات در ذهن رأی دهندگان آن است که اگر آن‌ها آشکارا تکرار می‌کنند که ”نمی‌شود“ و ”نداریم“ و ”نمی‌توانیم“، پس، چرا اساساً نامزد انتخابات شده‌اند؟ آن هم نه یک قبضه، دو قبضه آمده‌اند؛ و ما دو نامزد انتخابات داریم که تمام وجهه همت‌شان این است که به همه نشان دهند ”نمی‌شود“ و ”نداریم“ و ”نمی‌توانیم“.
▬    مردم راه‌حل‌های تازه برای حل مسائلی می‌خواهند که «دیگر» الزاماً باید حل شوند و «دیگر» نمی‌توان حل آن‌ها را به آینده محول کرد. با این سیاست‌مداران «متوسط الحال»، راه‌حل تازه‌ای به دست نخواهد آمد. کهولت مفرط، موجب شده است که آن‌ها در جابجایی یک میز در اتاق کار خود دچار بحران شوند، و با این احوال، معلوم است که تحرک کافی برای طراحی راه‌حل‌های تازه ندارند.

▀█▄ تأمل در قضیه
▬    وضع و حال امروز دولت را که ملاحظه می‌کنیم، صحنه‌ای مرکب از چند سرتیپ کهن سال می‌بینیم که در میان آنان سرلشکری جوان و چابک نیست. آن‌ها «اعتدال» را به «میان حالی» و «متوسط الحالی» تأویل برده‌اند و مردم در افسوس حضور یک «ابرسیاستمدار» مستغرق شده‌اند.
▬    ابرسیاستمداران تاریخ، دارایی همواره تاریخ نیستند. هر چند دهه یک بار ظهور می‌کنند، و ملت‌هایی با فرهنگ‌های بزرگ را که چنین فرزندانی می‌پرورند، یک گام تاریخی به پیش می‌رانند. برای چند دهه، مردم در حال و هوا و اتمسفر تاریخی آن‌ها زندگی می‌کنند تا یکی دیگر سر بر آورد.
▬    ابرسیاستمداران، علاوه بر آن که «فضایی برای فوران طرح‌های نو» برای اداره کشور می‌گشایند، خودشان نیز در آتیه تاریخ با راه‌یابی‌های سترگ تاریخ‌ساز شناخته می‌شوند. بله؛ اغلب، سیاستمداران معمول، خودشان طراح ایده‌های جدید برای اداره کشور نیستند، بلکه معمولاً، مسؤولیت ایجاد فضایی مناسب برای نوآوری در کشور را روی شانه‌هایشان احساس می‌کنند. در مقابل، «ابرسیاستمداران»، در مرکز یک دوران تاریخی از حیات کشور، خلاقیت را یکسره بر عهده دیگران نمی‌گذارند؛ خودشان پیشتاز نوآوری‌های تاریخ‌ساز هستند.
▬    ولی ابرسیاستمداران تاریخ چگونه این نوآوری‌های تاریخ‌ساز را انجام می‌دهند؟ وقتی مهارت‌های پنج گانه در یک سیاستمدار جمع شود، این امکان پدید می‌آید که او به یک ابرسیاستمدار در سپهر سیاست یک ملت بدل شود.

▀█▄ مهارت اول: برقراری ارتباط بین رویدادهای دور دست
▬    ارتباط دادن موضوعات، مسائل، سؤالات یا ایده‌های در ظاهر بی‌ربط به یکدیگر، یکی از مهارت‌های بنیادی ابرسیاستمداران است. این کار، تنها از ابرسیاستمداران برمی‌آید. اطلاعات در فضای فرهنگی یک جامعه مانند یک دائره‌المعارف ذخیره نمی‌شوند. مفاهیم به هر تجربه‌ای که از این موضوع در زندگی روزمره وجود دارد، ربط پیدا می‌کند. برخی از این ربط یافتن‌های روزمره ممکن است کاملاً منطقی باشند، و، منطق برخی دیگر ممکن است در ظاهر مشخص نباشند. رویدادهای جدید، ارتباطات جدیدی را به وجود می‌آورند که در برخی موارد می‌توانند به راه‌حل‌های تازه برای کشور منجر شوند.
▬    برای برقراری ارتباط، باید یک دید انتزاعی و یک پلان افقی هوشمندانه، عناصر فرهنگ را در یک مرور کلی انتظام ببخشد و ربط مفاهیم میراث فرهنگی ملت را به مسائل و راه‌حل‌های جدید آشکار کند. این، کاری است که از ابرسیاستمدارن بر می‌آید؛ از این قرار، مهم‌ترین مهارت ابرسیاستمداران، مهارت فرهنگی است. در واقع، ابرسیاستمداران، بیش از هر چیز باید فرهنگ شناسان قابلی باشند.

▀█▄ مهارت دوم: طرح پرسش اصولی
▬    سیاستمداران الهام‌بخش، که نقشی تاریخی در پیش‌رانی ملت خود بازی می‌کنند، اغلب، پاسخ‌های پیچیده‌ای نمی‌دهند، طوری که بیشتر راه‌حل‌های آن‌ها نزد عرف عام، در عین مؤثر بودن، ساده و همه فهم به نظر می‌رسند، و حکم «معما چو حل گشت، آسان شود» را پیدا می‌کنند.
▬    نکته اینجاست که ابرسیاستمداران، بیش از پاسخ‌های پیچیده، سؤالات دقیق و استخوان‌داری می‌پرسند. قدیم‌تر از پنجاه سال پیش، پیتر دراکر، همان دانشمند بزرگ، گفته بود که: «کار دشوار و مهم، پیدا کردن جواب‌های درست نیست، پیدا کردن سؤال درست است». اهمیت سؤالات ابرسیاستمداران آن است که آن‌ها اغلب، چیزهایی را به پرسش می‌گیرند که کار را از زیربنا خراب کرده‌اند؛ آن‌ها امور بدیهی انگاشته شده را زیر سؤال می‌برد. این هم بر می‌گردد به این که سیاستمداران الهام‌بخش، از موقعیت فعلی کشور راضی نیستند و به همین دلیل هم مرتب با خودشان فکر می‌کنند که چگونه می‌توانند در مبانی‌ای جابجایی صورت دهند که همه به آن‌ها خو کرده‌اند.

▀█▄ مهارت سوم: مشاهده کردن متفاوت
▬    سیاستمداران نوآور معمولاً، ایده‌های غیر معمول اما صحیح را از طریق موشکافی در رفتار مردم خود به دست می‌آورند. زمانی که آن‌ها دیگران را از نزدیک و نه از خلال گزارش‌ها و بولتن‌ها نگاه می‌کنند، سعی دارند تا درست همانند یک جامعه‌شناس یا یک تاریخ‌شناس عمل کنند. آن‌ها سعی می‌کنند رفتار افراد را زمانی که زندگی روزمره‌شان را می‌کنند، ببینند و فکر کنند که آن‌ها چرا برخی کارها را به یک شیوه خاص انجام می‌دهند و نه به صورت‌های دیگر. نوآوران همواره در رفتار مردم، رقبا و همکاران به دنبال جزئیات رفتاری کوچک هستند تا به این ترتیب، بتوانند راه‌های جدیدی برای انجام کارها بیابند.

▀█▄ مهارت چهارم: آزمودن سماجت بار
▬    همانند دانشمندان، سیاستمداران خلاق هم همواره به دنبال آزمودن سماجت بار ایده‌های جدید هستند. ولی بر خلاف دانشمندان، ابرسیاستمداران بیشتر به راه‌حل‌های بالقوه توجه دارند، تا مسائل بالفعل. آن‌ها سعی می‌کنند تا قالب کلی هر ایده‌ای را بسازند تا جنبه‌های راه‌حل‌های خود را نشان دهند.
▬    یکی از نیرومندترین آزمودن‌های سماجت بار این است که سیاستمداران خود را درگیر مقوله ادبیات می‌کنند. ادبیات، این خصلت را دارد که شیوه‌های مختلف زندگی را نشان می‌دهد و وقتی کسی با ادبیات محشور است، عادت می‌کند تا موضوعات را از جنبه‌های مختلف ببیند و مدام بیازماید. در واقع، مشغولیت سیاستمداران به ادبیات، احتمال تبدیل آن‌ها به سیاستمداران الهام‌بخش ملی را چند برابر می‌کند.

▀█▄ مهارت پنجم: قرار گرفتن در شبکه‌های انسانی متنوع
▬    بر خلاف اکثر مردم که تنها زمانی به دنبال افراد دیگر می‌روند که به آن‌ها نیاز داشته باشند، سیاستمداران خلاق، مدام از راه و مسیر خود خارج می‌شوند و سعی می‌کنند با افرادی بهره‌مند از ایده‌های جدید ملاقات کنند تا به این ترتیب، بتوانند دامنه روابط خود را گسترش دهند. قرار گرفتن در مسیرهای ارتباطی مختلف، نه فقط می‌تواند ایده‌های مختلف را خلق کند، بلکه این امکان را نیز پدید می‌آورد که ایده‌ها به سرعت در مسیر اجرا سنجیده شوند و به اقدام نزدیک شوند (توأم با اقتباس‌های آزاد از پایگاه تحلیلی HBR).
مأخذ:رسالت
هو العلیم

آخرین بروز رسانی در شنبه, 09 اردیبهشت 1396 ساعت 20:27

هوشمندی در قوه عاقله نیروهای انقلاب اسلامی

فرستادن به ایمیل چاپ

دکتر حامد حاجی‌حیدری؛ادامه مطلب... فقط ایده‌ای برای تأمل بیشتر


۱.    درست وقتی دکتر حسن روحانی، خود نیز به «وعده صد روزه دوباره» خویش خندید، برای ذهن تحلیل‌گر مسجل شد که او رفتنی است. معلوم شد که کوشش پیوسته و حساب شده فعالان انقلابی در روشن‌گری فضای اجتماعی، حتی خود دکتر حسن روحانی را کم و بیش متقاعد کرده است که انتخاب مجدد وی به مصلحت کشور نیست؛ او ”نمی‌تواند“، و گویا خود نیز به این نتوانستن واقف است. آن‌ها با هزینه کشور، به کشورداری خویش ادامه می‌دهند، شاید در آینده راهی پیدا شود؛ متأسفانه این دوستان مدت‌هاست که کشور را بدین ترتیب گروگان گرفته‌اند.

۲.    دولت، آشکارا به نقطه ”نمی‌شود و نداریم و نمی‌توانیم“ رسیده است، و حتی آن چنان سر در گم می‌نماید که این سه شعار ضد انتخاباتی را با شعارهای انتخاباتی اشتباه گرفته است، و آن‌ها را مدام و به صد زبان تکرار می‌کند: ”نمی‌شود و نداریم و نمی‌توانیم“. حال پرسش اصلی انتخابات در ذهن رأی دهندگان آن است که اگر آن‌ها آشکارا تکرار می‌کنند که ”نمی‌شود و نداریم و نمی‌توانیم“، پس، چرا اساساً نامزد انتخابات شده‌اند؟

۳.    در سوی دیگر، انتخابات به نقطه‌ای رسیده است که دو نامزد اصلی جبهه نیروهای انقلاب، نمایانگر سطح وسیعی از مطالبات اجتماعی گردیده‌اند و این احتمال نیرومند شده است که بخش اعظم آراء بین این دو تقسیم شود، و این دو به دور دوم راه یابند. سر و شکل نهایی برخی نظرسنجی‌ها نیز در سری زمانی به این شکل درآمده است. قوه عاقله نیروهای انقلاب اسلامی، در این انتخابات، راهبرد حساب شده و صحیح و آزموده‌ای را در پیش گرفته است. این راهبرد، در انتخابات قبل نیز پاسخ درستی گرفت، هر چند که به هر ترتیب، مصلحت دیده نشد تا با بازشماری ده درصد صندوق‌ها فزونی متزلزل و میلی‌متری دکتر حسن روحانی به چالش طلبیده شود، و انتخابات در دور دوم و با اتحاد نیروهای انقلاب فیصله یابد.
۴.    در نبود فعالیت‌های حزبی منظم و در عین حال فراگیر، و با وجود اخلال‌های آشکار در کوشش‌های سیاسی و انتخاباتی نیروهای انقلاب اسلامی، قوه عاقله این نیروها، با تأمین گزینه برای سلایق مختلف در دور اول انتخابات، دور دوم انتخابات را صحنه بهترین انتخاب جمع‌بندی شده می‌کند. این، یک راهبرد حساب شده است که دوستان اصلاح‌طلب، مع‌الاسف، قصد تخریب آن را دارند، و نیروهای انقلاب اسلامی، باید هوشمندانه از کناره‌گیری‌های نسنجیده در دور اول انتخابات پرهیز کند. باید به یاد داشته باشند که هزیمت سال نود و دو، در واقع هزیمت نبود، بلکه صرف نظر کردن از فرجام‌خواهی بنا به مصالح کشور بود. پس، آن راهبرد و قاعده، صحیح بود و امروز هم هست. امروز، اساس و پایه آن راه و روش واضح‌تر و فرجام آن معلوم‌تر نیز شده است.
۵.    ولی نقش فعالان مدنی، پس از انتخابات آغاز می‌شود. آن‌ها باید در مجاهدت‌های بلندمدت و مستمر، برآیندگیری از افکار عمومی را پیش از انتخابات، به امری نهادینه بدل کنند، و همگرایی آراء را، قبل از موعد انتخابات تضمین نمایند. این، برنامه آینده است. در واقع، این شیوه برآیندگیری از افکار عمومی که در دو انتخابات اخیر، برای نیروهای انقلاب اثربخش بوده است، شیوه پر هزینه‌ای به نظر می‌رسد. درشت‌ترین هزینه آن، حذف پر سر و صدای نیروهایی است که در شرایط دیگر می‌توانند گزینه اصلی باشند، و امروز، ممکن است گزینه فرعی معرفی شوند، و کلاً از چشم افکار عمومی بیفتند.
۶.    تشکل‌های سیاسی واقعی، به همبستگی اجتماعی عام نظر دارند، و ذاتاً کوشش می‌کنند تا به چنین منظوری دست یابند. آنان با برگزاری همایش‌های واقعی و مجازی، یا ابزارهایی مانند مطبوعات حزبی می‌کوشند تا پیوسته بحث‌هایی در اجتماع برانگیزند، و ایده‌ها و افکاری که در مورد آن‌ها امکان توافق فراگیرتری هست شناسایی کنند. وظیفه و کارکرد احزاب این است تا این نوع راه‌حل‌یابی‌های اجتماعی را از قعر جامعه به تارک سیاست منتقل کنند، و بدین ترتیب چرخش دائمی ایده‌ها و راه‌حل‌های سیاسی را میسر نمایند. صرف‌نظر از آشفتگی جهان‌مقیاسی که در نهادهای سیاسی پدید آمده است، اگر چنین جریان مستمری پا بگیرد، آن‌گاه در انتخابات ما، نهایتاً نیروهای سیاسی با یک نامزد نیرومند نهایی پا به عرصه رقابت خواهند گذاشت، و بدین ترتیب، هزینه‌های رقابت انتخاباتی، و بویژه هزینه‌های انسانی آن تقلیل خواهند یافت.
۷.    اکنون، و با لحاظ جمیع شرایط، آن چه قوه عاقله جبهه نیروهای انقلاب برای به حداقل رساندن آسیب‌های انسانی انتخابات می‌تواند صورت دهد، کمک به شکل‌گیری یک دولت تلفیقی در «پس انتخابات» است، نه در مرحله نخست انتخابات. دستپاچگی برای برداشت محصولی که اصولاً باید طی یک فعالیت حزبی بلند مدت به دست آید، صحیح و منطقی به نظر نمی‌رسد. تقلیل هزینه‌های انسانی حذف در انتخابات یک موضوع است، که باید در آن سوی پرش از جوی انتخابات صورت ببندد. البته پس از انتخابات، تکلیف ما، اولاً استمرار مسیری است که همین چند ماه اخیر در شکل‌گیری نیروهای انقلاب اسلامی آغاز شده و هنوز تا بلوغ و تکامل فاصله بسیار دارد، و در ثانی باید تلفیقی نیرومند بین نیروهای عمل کننده مختلف انقلابی در دولت ایجاد کنیم تا خسارت‌های انسانی انتخابات تقلیل یابد.
مأخذ:صبح‌نو
هو العلیم

آخرین بروز رسانی در شنبه, 09 اردیبهشت 1396 ساعت 20:25

جمع‌بندی مناظره اول انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۹۶

فرستادن به ایمیل چاپ

دکتر حامد حاجی‌حیدری؛ادامه مطلب... فقط ایده‌ای برای تأمل بیشتر


▬    ابزار سنجش که در دست نداریم، ولی گمان می‌رود که غیر از دکتر محمد باقر قالیباف و دکتر اسحاق جهانگیری، هیچ یک از نامزدهای محترم، موفق به جابجایی آراء خود نشدند. بویژه گمان می‌رود که دکتر محمد باقر قالیباف توانستند بخشی از آراء فریز شده دکتر محمود احمدی‌نژاد را به دست آورند. این و توانمندی ایشان در کنترل اعصاب، ما را متقاعد می‌کند که ایشان را رتبه نخست مناظره اول بدانیم.

▬    به گمان من مهم‌ترین نکته در این مناظره «اخلاق» بود. موضوع «اخلاق» در مناظره‌های بعدی برجسته‌تر نیز خواهد شد. بویژه، کم‌حافظگی دکتر حسن روحانی که شکل انفعال و دروغ‌گویی به خود گرفت در دو مورد از سه مورد، قبل از پایان مناظره، صوت و تصویر ناقض مدعای خود را دریافت کرد؛ چه در مورد وعده صد روزه و چه در مورد ایجاد سالانه یک میلیون شغل.

▬    از این قرار، گمان می‌رود که آقای روحانی، پس از مناظره شاهد ریزش آراء بوده‌اند، و عمده آراء خود را به دکتر اسحاق جهانگیری و قدری را هم به آیت الله سید ابراهیم رئیسی واگذار کردند.
▬    در ادامه معلوم خواهد شد که آیت الله رئیسی می‌توانند وجهه اخلاقی و حکمت خود را تثبیت کنند یا خیر.
هو العلیم

آخرین بروز رسانی در شنبه, 09 اردیبهشت 1396 ساعت 07:07

صفحه 7 از 385

a_a_